تلوزیون اینترنتی دانشگاه علوم پزشکی تهران

توصیه‌های بهداشتی برای پیشگیری از بیماری‌های منتقله آب و غذا در شرایط بحران

فاطمه محمودزاده، کارشناس مبارزه با بیماری‌های واگیر معاونت بهداشت،دانشگاه علوم پزشکی تهران با اشاره به افزایش بیماری‌های منتقله از راه آب و غذا در جهان گفت: بیماری‌های منتقله از آب و غذا یکی از مهم‌ترین مشکلات سلامت عمومی در دنیا به شمار می‌روند و روندی رو به رشد دارند. وی افزود: بر اساس اعلام سازمان جهانی بهداشت، سالانه حدود ۲۰۰ میلیون نفر در جهان به این بیماری‌ها مبتلا می‌شوند و به طور تقریبی از هر ۱۰ نفر، یک نفر در اثر مصرف غذای آلوده دچار بیماری‌های ناشی از آب و غذای ناسالم می‌شود. محمودزاده با بیان اینکه کودکان بیشترین آسیب‌پذیری را در برابر این بیماری‌ها دارند، اظهار کرد: حدود ۴۰ درصد موارد ابتلا مربوط به کودکان است و این موضوع اهمیت رعایت اصول بهداشتی را دوچندان می‌کند.

این کارشناس مبارزه با بیماری‌های واگیر ادامه داد: در شرایط بحران، جنگ و حوادث طبیعی، به دلیل آسیب به زیرساخت‌ها، اختلال در شبکه آب، برق و فاضلاب و همچنین مشکلات مربوط به نگهداری، تهیه و توزیع مواد غذایی، احتمال شیوع بیماری‌های منتقله از راه آب و غذا افزایش می‌یابد و در مدت کوتاهی تعداد زیادی از افراد، به‌ویژه کودکان، سالمندان و بیماران زمینه‌ای، درگیر این بیماری‌ها می‌شوند.
وی مهم‌ترین راه‌های انتقال این بیماری‌ها را استفاده از دست آلوده، آب و غذای ناسالم، استفاده مشترک از سرویس‌های بهداشتی سر راهی و در مراکز تجمعی و اردوگاهها و و شرایط نامناسب محیطی مانند سیلاب‌ها عنوان کرد.
محمودزاده با تأکید بر رعایت بهداشت فردی در تهیه غذا گفت: شست‌وشوی کامل دست‌ها با آب و صابون پیش از تهیه و طبخ غذا ضروری است. همچنین قبل از غذا دادن به کودکان و سالمندان نیز باید دست‌ها کاملاً تمیز شوند و در صورت نبود آب و صابون، استفاده از محلول‌های الکلی 70 درصد توصیه می‌شود.
وی افزود: هنگام استفاده از مواد غذایی خام، شست‌وشوی دست‌ها قبل و بعد از تماس با مواد خام اهمیت زیادی دارد و باید از آب و مواد اولیه سالم و بهداشتی استفاده شود. در صورت استفاده از آب غیربهداشتی، لازم است آب حداقل به مدت یک دقیقه در حالت جوش باقی بماند.
این کارشناس حوزه سلامت ادامه داد: در شرایط قطعی برق می‌توان آب سالم یا جوشانده و سرد شده را به صورت یخ در کیسه‌های بهداشتی نگهداری و برای حفظ سلامت مواد غذایی استفاده کرد.
محمودزاده رطوبت و دما را از مهم‌ترین عوامل فساد مواد غذایی دانست و تصریح کرد: مواد غذایی پس از طبخ باید در یخچال نگهداری شوند و در صورت نبود امکان استفاده از یخچال یا فریزر، غذاها باید در دمای کمتر از 10درجه سانتی‌گراد و در کنار کیسه‌های یخ نگهداری شوند.
وی خاطرنشان کرد: هنگام گرم کردن مجدد غذا، باید تمامی بخش‌های آن به اندازه کافی حرارت ببینند، به‌ویژه قسمت‌های گوشتی نزدیک به استخوان که احتمال نرسیدن به دمای به 70 درجه سانتی گراد برسد .
محمودزاده با اشاره به اهمیت نوع بسته‌بندی مواد غذایی گفت: برخی مواد غذایی استریل مانند شیرهای استریلیزه قابلیت نگهداری طولانی‌تری دارند، اما مواد غذایی پاستوریزه باید ظرف دو تا سه روز مصرف و حتماً در دمای کمتر از ۱۰ درجه سانتی‌گراد نگهداری شوند.
وی در پایان درباره مصرف کنسروها هشدار داد و افزود: از مصرف کنسروهای بادکرده، به‌ویژه کنسروهای حاوی مواد گوشتی، باید خودداری شود. همچنین جوشاندن مواد غذایی و کنسروها پیش از مصرف، نقش مؤثری در از بین بردن باکتری‌ها و سموم ناشی از آن‌ها دارد.

فیلم بردار
تدوین گر
سهیلا ملکی
تهیه کننده:

سهیلا ملکی