تلویزیون اینترنتی دانشگاه علوم پزشکی تهران

گفت‌و‌گوی ویژه با دکتر سید ایمان سیحون: هنوز بیماران نیازمند پیوند عضو بسیاری در صف انتظارند

همزمان با هفته ملی اهدای عضو، و نامگذاری آخرین روز هفته سلامت با شعار روز ملی اهدای عضو اهدای زندگی، دکتر سید ایمان سیحون، رئیس مرکز بانک فرآورده‌های پیوندی دانشگاه علوم پزشکی تهران در گفت‌وگو با تلویزیون اینترنتی دانشگاه از جایگاه ممتاز ایران در حوزه پیوند اعضا، دستاوردهای علمی کشور در فرآوری نسوج، واقعیت مرگ مغزی و ضرورت فرهنگ‌سازی برای نجات جان بیماران سخن گفت؛ روایتی از امید، ایثار و ادامه زندگی.

دکتر سیحون با اشاره به جایگاه برجسته ایران در حوزه پیوند اعضا گفت: «خوشبختانه کشور ایران سال‌هاست رتبه نخست پیوند اعضا در آسیا و منطقه را به خود اختصاص داده و این موفقیت حاصل تلاش شبانه‌روزی پزشکان، تیم‌های درمانی، فرهنگ‌سازی گسترده و اعتماد خانواده‌های اهداکننده است.»

رئیس مرکز بانک فرآورده های پیوندی دانشگاه افزود: «حفظ این جایگاه ارزشمند نیازمند حمایت مستمر، توسعه زیرساخت‌ها و افزایش آگاهی عمومی درباره اهمیت اهدای عضو است؛ چرا که هر اهدا می‌تواند جان چندین انسان را نجات دهد و کیفیت زندگی بیماران بسیاری را متحول کند.»

دانشگاه علوم پزشکی تهران؛ محور اصلی شبکه پیوند کشور

دکتر سیحون با بیان اینکه دانشگاه علوم پزشکی تهران تنها دانشگاه کشور دارای شبکه مستقل پیوند ارگان و نسوج است، گفت: «حجم فعالیت دانشگاه علوم پزشکی تهران در این حوزه بسیار گسترده است؛ به‌طوری‌که مدیریت حدود ۲۵ درصد مرگ‌های مغزی کشور توسط این مجموعه انجام می‌شود.»

وی ادامه داد: «این شبکه ۲۴۳ بیمارستان را تحت پوشش دارد و فرآیند اهدای عضو و نسوج در ۱۹ دانشگاه علوم پزشکی و 12 استان کشور توسط دانشگاه علوم پزشکی تهران مدیریت می‌شود.»

به گفته دکتر سیحون، این شبکه دارای دو زیرمجموعه اصلی در بیمارستان سینا و بیمارستان امام خمینی(ره) است و در مرکز بیمارستان امام خمینی علاوه بر اهدای ارگان، فرآوری تخصصی نسوج نیز انجام می‌شود.

ایران در جمع کشورهای دارای فناوری آلوگرافت

رئیس مرکز بانک فرآورده های پیوندی دانشگاه با اشاره به فناوری پیشرفته آلوگرافت اظهار داشت: «فناوری آلوگرافت یک دانش فنی پیشرفته در حوزه فرآوری بافت‌های انسانی است که تنها چند کشور دنیا به آن دسترسی دارند و خوشبختانه این دانش در دانشگاه علوم پزشکی تهران بومی‌سازی شده است.»

دکتر سیحون توضیح داد: «در این فناوری، بافت‌های قابل استفاده بدن انسان پس از فرآوری تخصصی، آماده پیوند به بیماران دیگر می‌شوند و می‌توانند کیفیت زندگی بیماران را متحول کنند.»

وی افزود: «تاکنون بیش از 290 محصول مختلف در حوزه آلوگرافت در کشور تولید شده که در درمان بیماران ارتوپدی، جراحی‌های ترمیمی، سوختگی‌ها، قلب و عروق، مغز و اعصاب، دندانپزشکی و بسیاری از آسیب‌های ناشی از تصادفات مورد استفاده قرار می‌گیرد.»

خودکفایی کامل ایران در حوزه نسوج

رئیس شبکه پیوند اعضا و نسوج دانشگاه علوم پزشکی تهران با تاکید بر خودکفایی کشور در این حوزه گفت: «امروز کشورایران قادر است نیاز داخلی کشور را در حوزه نسوج به طور کامل تامین کند و دانشگاه علوم پزشکی تهران نقش بسیار مهمی در این مسیر ایفا می‌کند.»

وی افزود: «هر اهدای نسوج می‌تواند تا ۵۴ بافت مختلف را برای بیماران فراهم کند و همین موضوع نشان می‌دهد اهدای نسوج تا چه اندازه در نجات بیماران و جلوگیری از معلولیت موثر است.»

مرگ مغزی؛ مرگ قطعی و غیرقابل بازگشت

دکتر سیحون در بخش دیگری از این گفت‌وگو مهم‌ترین عامل مخالفت برخی خانواده‌ها با اهدای عضو را نبود آگاهی کافی درباره مرگ مغزی دانست و گفت: «بسیاری از افراد هنوز مرگ مغزی را با کما اشتباه می‌گیرند، در حالی که این دو کاملاً با یکدیگر متفاوت هستند.»

رئیس مرکز بانک فرآورده های پیوندی دانشگاه توضیح داد: «در کما ساختار مغز زنده است و امکان بازگشت وجود دارد، اما در مرگ مغزی، سلول‌های مغزی به طور کامل از بین می‌روند و هیچ امکان بازگشتی وجود ندارد.»

وی افزود: «در مرگ مغزی به دلیل تورم شدید مغز، خون‌رسانی به مغز متوقف می‌شود و در نتیجه سلول‌های مغزی ظرف چند روز کاملاً از بین می‌روند. تاکنون در جهان هیچ فردی پس از مرگ مغزی به زندگی بازنگشته است.»

سخت‌گیری کامل در تایید مرگ مغزی

دکتر سیحون درباره نگرانی خانواده‌ها نسبت به احتمال خطای پزشکی گفت: «در ایران فرآیند تایید مرگ مغزی با بالاترین سطح دقت و سخت‌گیری انجام می‌شود.»

رئیس مرکز بانک فرآورده های پیوندی دانشگاه ادامه داد: «چهار پزشک دارای مجوز رسمی از وزارت بهداشت باید به صورت مستقل مرگ مغزی را تایید کنند و علاوه بر آن، نوار مغزی ۲۴ ساعته و آنژیوگرافی عروق مغزی نیز انجام می‌شود تا کوچک‌ترین احتمال خطا از بین برود.»

وی تاکید کرد: «هدف اصلی تیم درمان همیشه نجات بیمار است و تمامی اقدامات درمانی تا آخرین لحظه برای بازگرداندن بیمار انجام می‌شود.»

احترام کامل به پیکر اهداکنندگان

دکتر سیحون با اشاره به یکی دیگر از دغدغه‌های خانواده‌ها اظهار داشت: «برخی خانواده‌ها نگران آسیب دیدن پیکر عزیزشان پس از اهدای عضو هستند، در حالی که پس از برداشت عضو یا نسوج، تیم‌های ترمیمی با نهایت دقت ظاهر پیکر را بازسازی می‌کنند.»

رئیس مرکز بانک فرآورده های پیوندی دانشگاه افزود: «خانواده‌ها هنگام تحویل پیکر، تنها یک بخیه کوچک مشاهده می‌کنند و هیچ آسیبی به ظاهر فرد وارد نخواهد شد.»

تفاوت کما و مرگ مغزی

دکتر سیحون درباره تفاوت کما و مرگ مغزی توضیح داد: «در بسیاری از فیلم‌ها یا روایت‌هایی که مردم می‌شنوند، فردی پس از مدتی به زندگی بازمی‌گردد؛ اما این موارد مربوط به کماست، نه مرگ مغزی.»

وی ادامه داد: «در کما، سلول‌های مغزی زنده هستند و تنها ارتباط مغز با بدن مختل می‌شود، اما در مرگ مغزی، ساختار مغز به طور کامل از بین می‌رود و هیچ امکانی برای بازگشت وجود ندارد.»

روایت‌هایی از ایثار و جاودانگی

رئیس مرکز بانک فرآورده های پیوندی دانشگاه علوم پزشکی تهران در ادامه با اشاره به خاطرات تاثیرگذار از خانواده‌های اهداکننده گفت: «خانواده‌هایی که در سخت‌ترین لحظه زندگی خود تصمیم به اهدای عضو می‌گیرند، انسان‌هایی بزرگ و ایثارگر هستند؛ چرا که در لحظه شنیدن خبر مرگ عزیزشان، تصمیم می‌گیرند جان چندین انسان دیگر را نجات دهند.»

وی با اشاره به یکی از این روایت‌ها افزود: «در جریان یکی از حملات موشکی، پدری ۳۰ ساله که همراه همسر و فرزند ۱۳ ماهه‌اش برای خرید شیرخشک رفته بود، بر اثر اصابت ترکش دچار مرگ مغزی شد. او پیش‌تر وصیت کرده بود که دوست دارد مرگش باعث نجات جان دیگران شود و خانواده‌اش نیز با اهدای اعضای او موافقت کردند.»

دکتر سیحون همچنین از خانواده‌ای سخن گفت که پس از اهدای سه عضو از فرزندشان، صاحب سه‌قلو شدند و نام یکی از فرزندان را به یاد فرزند از دست‌رفته خود انتخاب کردند.

وی تاکید کرد: «بسیاری از خانواده‌های اهداکننده معتقدند عزیزشان در وجود انسان‌های دیگر به زندگی ادامه می‌دهد و همین موضوع تحمل دوران سوگ را برای آن‌ها آسان‌تر می‌کند.»

هنوز بیماران بسیاری در صف انتظارند

دکتر سیحون گفت: با وجود انجام موارد متعدد اهدای عضو در کشور، همچنان کمبود فرهنگ‌سازی، تجهیزات و مدیریت زنجیره اهدای عضو باعث شده بیماران زیادی در صف انتظار باقی بمانند.

وی افزود: سالانه حدود ۳۵۰۰ مورد مرگ مغزی در کشور شناسایی می‌شود، اما تنها نزدیک به ۱۲۰۰ مورد به اهدای عضو منجر می‌شود و در صورت افزایش رضایت خانواده‌ها، بسیاری از بیماران نیازمند نجات پیدا خواهند کرد.

رئیس مرکز بانک فرآورده های پیوندی دانشگاه با بیان اینکه سالانه حدود ۷ هزار عضو قابل پیوند در کشور به خاک سپرده می‌شود، تاکید کرد: هر دو ساعت یک بیمار به دلیل نرسیدن عضو مورد نیاز جان خود را از دست می‌دهد، در حالی که با شناسایی صحیح موارد مرگ مغزی و افزایش آگاهی عمومی، می‌توان صف انتظار پیوند عضو را در کشور از بین برد.

دکتر سیحون همچنین گفت: به دلیل پایین بودن سن اهداکنندگان در ایران، کیفیت اعضای اهدایی بسیار مناسب است و این ظرفیت می‌تواند جان هزاران بیمار را نجات دهد؛ به شرط آنکه فرهنگ اهدای عضو در جامعه بیش از پیش گسترش پیدا کند.

 

فیلم بردار
تدوین گر
زهرا  حری
تهیه کننده:

زهرا حری

تنظیمات قالب