دکتر آگاه: هپاتیت B ممکن است بدون هیچ علامت بالینی فعال باشد و زمانی علائم بالینی بروز کند که دیگر امکان درما ن وجود ندارد

دكتر شهرام آگاه فوق تخصص بيماريهاي گوارش وكبد با بيان اينكه هپاتيت به معناي التهاب كبد است و ممكن است به دلائل مختلف مانند عفونتهاي ويروسي ، داروها ، سموم و بعضا اختلالات متابوليك و ارثي ايجاد شود؛ افزود: هپاتيت ممكن است حاد يا مزمن باشد. هپاتيت حاد معمولا بدليل التهاب حاد كبد و ممكن است علائم بارزي مثل ضعف ، خستگي ،بيحالي و زردي را به همراه داشته باشد. هپاتيت مزمن بدليل علت مزمن (بدليل عامل ايجاد كننده) كه بطور مزمن در بدن وجود دارد ، خود را نشان مي دهد.
وي ادامه داد: معمولا وقتي كه گفته مي شود فردي هپاتيت دارد, عموم مردم علل عفوني  آن (يعني علل ويروسي كه دو علت عمده آن هپاتيت B وC هستند )را در نظرمي گيرند ،اما بايد دانست كه هپاتيت هميشه عفوني و قابل سرايت نيست .اما علل غير عفوني نيز  در بسياري از موارد مثل علل عفوني تشخيص ودرمان آنها مهم است . خوشبختانه در كشور ما از زماني كه طرح واكسيناسيون ( واكسيناسيون همگاني  از بدو تولد ) اجرا مي شود، شيوع اين بيماري  رو به كاهش است . دكتر آگاه يادآور شد : اما هنوز ما با مواردي از بيماري كه ويروس هپاتيت B  در سنين كودكي وارد بدن شده  و بعد از گذشت سالها با علائمي مثل التهاب مزمن كبد، نارسايي مزمن كبد (سيروز) و عوارض آن ويا بعضا بصورت سرطان كبد ظاهر شده، روبرو مي شويم . هر فردي كه باعلائم هپاتيت حاد( مانند ضعف ؛ بيحالي و زردي) به پزشك  مراجعه مي كند, بررسي تستهاي آزمايشگاهي مربوط به هپاتيت B در او ضروري است .
اين عضو هيئت علمي دانشگاه اظهار داشت:هپاتيت B  اغلب بصورت مزمن خود را نشان مي دهد و در بسياري از موارد هيج علامت باليني ندارد , بنابر اين توصيه مي شود؛ در افراد در معرض خطر مثل افرادي كه درخانواده آنان هپاتيت B مزمن وجود دارد يا فردي كه از مادر مبتلا به هپاتيت B متولد شده؛ همچنين كسانيكه كه رفتارهاي پر خطر مثل اعتياد تزريقي يا تماسهاي جنسي ناسالم داشته اند؛ بايد بررسي لازم جهت هپاتيت B در آنان صورت بگيرد,چرا كه ممكن است اين بيماري بدون هيچ علامت باليني فعال باشد و زماني علائم باليني بروز كند كه ديگر امكان درما ن وجود ندارد.
وي اضافه كرد: براي پيشگيري از هپاتيت B مناسبترين روش در كشورهايي كه شيوع آن بالاست (مثل كشور ما)  انجام واكسيناسيون در بدو تولد است كه اين امر خوشبختانه در كشور ما صورت گرفته است .
دكتر آگاه در مورد بيماراني كه در آزمايشهاي آنان  ويروس هپاتيت B مزمن وجود داردگفت: در اين بيماران بر اساس تشخيص پزشك ممكن است آزمايشهاي ديگري از جمله آزمايشهاي تكميلي و بعضا نمونه برداري كبد نيزلازم باشد . همه بيماراني كه ناقل هپاتيت B هستند نياز به درمان ندارند و بعضي از آنها ناقل غير فعال هستند كه در اين زمينه فقط تستهاي آزمايشگاهي مكرر و پيگيري كفايت مي كند و نياز به اقدام درماني ندارد.
 وي همچنين  در مورد بيماراني كه ويروس هپاتيت B  در آنها فعال است اظهار كرد: در اين بيماران بدنبال نمونه برداري كبد ؛ ممكن است درمان صورت بگيرد و درمان هپاتيت B دركشور  ما خوشبختانه پيشرفتهايي داشته است.  با داروهاي خوراكي وتزريقي كه امروزه در دسترس مي باشند؛ مي توان به جلوگيري از پيشرفت اين بيماري كمك كرد.
دكتر آگاه در مورد بيماراني كه هپاتيت B در آنان منجر به نارسايي كبد مزمن(سيروز) شده ، گفت: در اين بيماران انجام دارو درماني اثر چنداني ندارد. دراين بيماران درمانهاي حمايتي جهت سيروز صورت ميگيرد ودر صورتيكه شرايط لازم وجود داشته باشد درمان اصلي اين بيماران پيوند كبد است . خوشبختانه در كشور ما پيوند كبد در مراكزي كه در دانشگاههاي علوم پزشكي تهران ،شيراز و شهيد بهشتي وجود دارد؛ صورت ميگيرد وانجام اين عمل  در مراكز ديگر هم در حال توسعه است .
اين فوق تخصص بيماريهاي گوارش و كبد در خصوص هپاتيت Cگفت: اين نوع هپاتيت در غرب شايعترين عفونت ويروسي مزمن كبد است ودر واقع شايعترين هپاتيت مزمن است و در ايران شيوع آن بمراتب از هپاتيت B كمتر است ,اما همچنان رو به گسترش است . هپاتيتC   بويژه در گروههاي پر خطر مثل معتادان تزريقي رو به افزايش است .
وي تاكيدكرد: هپاتيت C واكسن ندارد و راه جلوگيري از آن پيشگيري از مبتلا شدن به اين بيماري است. معمولا هپاتيت C  دربيش از 80 درصد موارد مزمن مي شود, بنابر اين هر فردي با آزمايش مثبت جهت هپاتيت C  بايد بعنوان بيماري مزمن مورد بررسي قرار بگيرد، چون اين بيماري در اكثر موارد نياز به درمان دارد .
دكتر آگاه ادامه داد: فرد مبتلا به هپاتيت c بدنبال تستهاي آزمايشگاهي لازم  ونمونه برداري كبد با دارو كه شامل آمپولهاي تزريقي همراه با قرصهاي ضد ويروس مي باشد؛ تحت درمان قرار مي گيرد. خوشبختانه در حال حاضر بعضي از آمپولهاي تزريقي جهت درمان هپاتيت C در كشورما توليد مي شوند و اخيرا تحت پوشش بيمه نيز قرار گرفته اند .
وي تصريح كرد: بيماران مبتلا به هپاتيتC براي مدت 6 ماه تا يكسال نياز به دارو درماني دارند و دراين مدت نياز به پيگيري  وبررسي و اقدامات لازم درماني دارند . خود داري از رفتارهاي پر خطر مثل اعتياد ،تماسهاي جنسي مشكوك در جلوگيري از اين  بيماري موثر است.
تهيه و تنظيم خبر: فرانك محمودي
عكاس: زهرا ولي محمدي