تلوزیون اینترنتی دانشگاه علوم پزشکی تهران
روز چهارم هفته سلامت؛ تأکید بر «خودمراقبتی و سلامت روان مبتنی بر دانش»
بنفشه بیات، کارشناس سلامت روان، اجتماعی و اعتیاد مرکز بهداشت جنوب تهران دانشگاه علوم پزشکی تهران، به مناسبت هفته سلامت و با شعار «خودمراقبتی و سلامت روان مبتنی بر دانش» بر اهمیت توجه مستمر به سلامت روان و نقش خودمراقبتی علمی در ارتقای کیفیت زندگی تأکید کرد. وی با اشاره به اینکه خودمراقبتی صرفاً به فعالیتهای تفریحی و لذتبخش محدود نمیشود، اظهار داشت: «از نگاه علمی، خودمراقبتی مجموعهای از راهبردها و مهارتهایی است که به حفظ تعادل شناختی، هیجانی و بیولوژیکی انسان کمک میکند. خودمراقبتی مبتنی بر دانش به معنای شناخت نیازهای واقعی بدن و سیستم عصبی و پاسخدهی آگاهانه و علمی به این نیازهاست تا از فرسودگی روانی جلوگیری شده و تابآوری افراد در شرایط دشوار افزایش یابد.» این کارشناس سلامت روان، اجتماعی و اعتیاد افزود: «سلامت روان همانند سلامت جسم نیازمند مراقبت و مدیریت مستمر است و نمیتوان آن را تنها در مقاطع کوتاهمدت مورد توجه قرار داد. ایجاد تعادل میان نیازهای هیجانی، شناختی و زیستی، یکی از مهمترین اصول خودمراقبتی محسوب میشود.»
بیات در ادامه با تأکید بر اهمیت نیازهای بیولوژیکی گفت: «کیفیت خواب نقش بسیار مهمی در عملکرد مغز، بهویژه در بخش تصمیمگیری و تنظیم هیجانات دارد. کمخوابی میتواند توانایی فرد را در مدیریت شرایط دشوار کاهش دهد. همچنین فعالیت بدنی و ورزش، علاوه بر حفظ سلامت جسم، از طریق ترشح هورمونهایی مانند سروتونین و دوپامین، به کنترل اضطراب، ناراحتی و تنشهای روانی کمک میکند.»
وی شناخت الگوهای فکری منفی را از دیگر اصول مهم خودمراقبتی دانست و تصریح کرد: «برخی خطاهای شناختی مانند تفکر صفر و صدی یا فاجعهانگاری میتوانند آرامش روانی فرد را تحت تأثیر قرار دهند. آگاهی از این الگوها و اصلاح آنها، نقش مؤثری در کاهش افکار منفی و بازگشت آرامش ذهنی دارد.»
این کارشناس سلامت روان، اجتماعی و اعتیاد همچنین بر ضرورت تنظیم هیجانی و پذیرش احساسات تأکید کرد و گفت: «شناخت و نامگذاری صحیح احساسات، به کاهش فشار روانی کمک میکند. پذیرش احساساتی مانند ناراحتی، خشم یا اضطراب، بخشی از فرآیند سالم مواجهه با هیجانات است و به فرد کمک میکند دورههای دشوار را بهتر مدیریت کند.»
بیات «شفقتورزی نسبت به خود» را از دیگر مؤلفههای مهم خودمراقبتی عنوان کرد و افزود: «افراد باید از سرزنش مداوم خود پس از اشتباهات پرهیز کرده و تجربههای زندگی را بهعنوان فرصتی برای یادگیری و رشد فردی بپذیرند.»
وی در پایان با اشاره به اهمیت مرزبندی در روابط اجتماعی خاطرنشان کرد: «توانایی نه گفتن، برقراری ارتباطات سالم و داشتن روابط عمیق و معنادار، نقش مهمی در سلامت روان دارد. کیفیت روابط انسانی بسیار مهمتر از تعداد آنهاست و تعاملات اجتماعی سالم میتواند احساس امنیت و حمایت روانی را در افراد تقویت کند.»
ارسال به دوستان