پویش نه به تصادف: تأمین آب بدن؛ عامل مؤثر در پیشگیری از خستگی و کاهش تصادفات رانندگی (قسمت دوم)

دکتر لیلا آزادبخت، استاد علوم تغذیه دانشگاه علوم پزشکی تهران، در بخش دوم مصاحبه خود در قالب پویش «نه به تصادف»، به تشریح نقش تأمین آب بدن و تغذیه مناسب در کاهش خطر تصادفات پرداخت. وی گفت: تأمین آب کافی بدن از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است، چرا که کم‌آبی با بروز خستگی، بی‌حوصلگی، کاهش سرعت پاسخ‌دهی و افت کیفیت واکنش‌ها همراه است و همین مسئله می‌تواند به‌طور مستقیم خطر تصادفات را افزایش دهد.

استاد علوم تغذیه با اشاره به لزوم مصرف مایعات در کنار غذاهای مناسب افزود: توصیه می‌شود رانندگان علاوه بر نوشیدن آب، از غذاهای آبکی و سبک نیز استفاده کنند. خوراک‌های حبوباتی کم‌نفخ مانند عدسی و ماش، به‌دلیل قرار داشتن در محیط آبی، می‌توانند به تأمین بخشی از مایعات بدن کمک کنند. این حبوبات همچنین به‌واسطه داشتن آنتی‌اکسیدان‌ها و فیبر محلول، نقش مؤثری در کنترل قند خون دارند و به‌دلیل نمایه گلایسمی پایین، از نوسانات قند خون جلوگیری می‌کنند.

دکتر آزادبخت با اشاره به تأثیر مثبت آجیل‌ها بر تمرکز رانندگان اظهار داشت: آجیل‌ها از جمله میان‌وعده‌های بسیار مناسب برای رانندگان محسوب می‌شوند، چرا که علاوه بر کمک به تمرکز، حاوی چربی‌های مفید بوده و در حفظ سلامت مغز و بهبود خلق‌وخو نقش دارند. با این حال، تأکید می‌شود که آجیل‌ها به‌صورت خام و بدون نمک مصرف شوند.

وی با تأکید بر زمان‌بندی صحیح تغذیه افزود: توصیه می‌شود پیش از شروع رانندگی، با فاصله زمانی مناسب، وعده غذایی متعادل مصرف شود و در طول رانندگی نیز استفاده از مایعات و میان‌وعده‌های سالم در برنامه قرار گیرد. تأمین آب بدن در کنار مصرف میان‌وعده‌های سالم، نقش اساسی در کاهش خستگی رانندگان دارد.

دکتر آزادبخت با هشدار نسبت به مصرف غذاهای شور تصریح کرد: مصرف مواد غذایی شور مانند تخمه‌های شور، چیپس و پفک باعث تشدید کم‌آبی بدن می‌شود. نمک بالا علاوه بر آثار نامطلوب بر سلامت عمومی، موجب دهیدراتاسیون بدن شده و این کم‌آبی می‌تواند به خستگی، خواب‌آلودگی و کاهش سرعت واکنش در شرایط حساس منجر شود.

وی افزود: رانندگانی که از آجیل یا تخمه به‌عنوان میان‌وعده استفاده می‌کنند، باید حتماً انواع خام و کم‌نمک را انتخاب کنند تا از بروز کم‌آبی بدن جلوگیری شود.

دکتر آزادبخت در ادامه با اشاره به اصول کلی تغذیه مناسب برای رانندگان، به‌ویژه رانندگان حرفه‌ای، خاطرنشان کرد: مصرف میوه‌ها و سبزیجات تازه، غلات سبوس‌دار و پرفیبر، نان و برنج کامل می‌تواند به تأمین پایدار قند خون کمک کند. همچنین توصیه می‌شود لبنیات کم‌چرب مانند شیر، ماست و پنیر کم‌نمک در ساعات غیر از رانندگی مصرف شوند، چرا که مصرف لبنیات در حین رانندگی ممکن است باعث ایجاد خواب‌آلودگی شود.

وی در پایان با تأکید مجدد بر اهمیت مصرف پروتئین‌ها، حبوبات و تخم‌مرغ در رژیم غذایی رانندگان، تصریح کرد: رعایت اصول تغذیه سالم، همراه با تأمین کافی آب و مایعات، نقش مهمی در حفظ هوشیاری، افزایش تمرکز و در نهایت کاهش تصادفات جاده‌ای دارد.

زهرا  حری
تهیه کننده:

زهرا حری